Rize’de Müsilaj Paniği Üzerine RTEÜ Öğretim Elemanları İncelemelerde Bulundu

Rize’de de­ni­zin üze­rin­de yoğun ka­bar­cık­lar gö­re­rek mü­si­laj zan­ne­den va­tan­daş­la­rın du­ru­mu RTEÜ’ne haber ver­me­le­ri üze­ri­ne Öğ­re­tim Ele­man­la­rı böl­ge­ye gi­de­rek in­ce­le­me­ler­de bu­lun­du.

RTEÜ Su Ürün­le­ri Fa­kül­te­si Deniz Bi­yo­lo­ji­si Ana Bilim Dalı Öğ­re­tim Üyesi Doç. Dr. Er­tuğ­rul Ağır­baş ve Tek­nik Bi­lim­ler Mes­lek Yük­sek Okulu Öğ­re­tim Gö­rev­li­si Tolga Ak­de­mir, Recep Tay­yip Er­do­ğan Üni­ver­si­te­si Ka­ra­de­niz Araş­tır­ma Ge­mi­si ile böl­ge­ye gi­de­rek in­ce­le­me yap­mak üzere de­ni­zin üze­rin­den ve dal­gıç­lar va­sı­ta­sıy­la de­ni­zin içe­ri­sin­den çe­şit­li nu­mu­ne­ler al­dı­lar.

RTEÜ Öğ­re­tim Ele­man­la­rı ilk bul­gu­la­ra göre de­ni­zin üze­rin­de olu­şan kat­ma­nın sa­de­ce rüz­gar­dan kay­nak­lı olu­şan dalga ve de­ni­ze akan de­re­nin kö­pü­ğün­den kay­nak­lı olu­şan ba­lon­cuk­lar ol­du­ğu­nu be­lirt­ti­ler.

Doç. Dr. Er­tuğ­rul Ağır­baş, “RTEÜ’ne gelen ihbar üze­ri­ne ve ba­lık­çı ba­rı­na­ğın­da çe­ki­len bir fo­toğ­raf üze­ri­ne Ka­ra­de­niz Araş­tır­ma Ge­mi­miz­le be­ra­ber de­niz­de­ki du­ru­mu in­ce­le­mek için bir ça­lış­ma ger­çek­leş­tir­dik. Yap­tı­ğı­mız in­ce­le­me­ler­de ede et­ti­ği­miz bil­gi­ler ile du­ru­mun deniz sal­ya­sı ol­ma­dı­ğı ve de­niz­de­ki dal­ga­lan­ma­dan do­la­yı kö­pük­len­me ol­du­ğu ta­nı­sı­na var­dık. Ancak al­dı­ğı­mız nu­mu­ne­le­ri la­bo­ra­tu­var­da test ede­rek daha sağ­lık­lı so­nuç­lar elde ede­ce­ğiz.” dedi.
RTEÜ 2014 yı­lın­dan bu yana RTEÜ Ka­ra­de­niz Araş­tır­ma Ge­mi­si ile böl­ge­de ça­lış­ma­la­rı­nı ti­tiz­lik­le devam et­tir­di­ği­ni dile ge­ti­ren Ağır­baş, “Ara­zi­de yap­tı­ğı­mız saha ça­lış­ma­la­rın­da deniz suyu sı­cak­lı­ğı ve ok­si­jen de­re­ce­si­ne bak­tık. Şu an deniz sı­cak­lı­ğı 20-21 san­tig­rat de­re­ce du­ru­mun­da. Ok­si­jen se­vi­ye­si ise 8 mg/lt al­tı­na hiç düş­me­di. Bölge iti­ba­rıy­la çay ve fın­dık üre­ti­mi­nin ya­pıl­dı­ğı bir böl­ge­de bu­lun­mak­ta­yız. Do­la­yı­sıy­la bazı dö­nem­ler­de güb­re­le­me­le­re bağlı ola­rak azot ve fos­fat gibi bazı bi­le­şik­le­rin yük­sek ol­ma­sı muh­te­mel. Ancak de­niz­de yap­tı­ğı­mız kendi öl­çüm­le­ri­miz­de bu bul­gu­la­rı hiç­bir zaman red­fi­eld olayı de­di­ği­miz 16 N1 oranı üze­rin­de azot ve fos­fa­ta rast­la­ma­dık. Genel ola­rak bir de­ğer­len­dir­me ya­pa­cak olur­sak de­ni­zel eko­sis­tem­ler sahip ol­duk­la­rı di­na­mik­ler­le bir­çok can­lı­ya ev sa­hip­li­ği ya­pı­yor. Bu can­lı­lar içe­ri­sin­de en önem­li­si fi­top­lank­ton de­di­ği­miz bi­rin­ci üre­ti­ci canlı çe­şi­di ola­rak kar­şı­mı­za çık­mak­ta. Bun­lar de­ni­zel or­tam­da or­ga­nik mad­de­nin üre­ti­min­den so­rum­lu olan ana üre­ti­ci­ler ola­rak ve aynı za­man­da dün­ya­nın ih­ti­ya­cı olan ok­si­je­ni üre­ten en büyük canlı gru­bu­dur. Fakat bun­lar üze­rin­de­ki bas­kı­lar her geçen gün art­mak­ta. Bun­lar­dan en önem­li­si deniz sı­cak­lı­ğı­nın art­ma­sı­dır. Bunun gibi bir­çok etken bu­lun­mak­ta.” ifa­de­le­ri­ni kul­lan­dı.
Ka­ra­de­niz’de Mar­ma­ra De­ni­zi ile kı­yas­lan­dı­ğın­da ya­pı­sal fark­lı­lık­lar ne­de­niy­le mü­si­la­jın olma ih­ti­ma­li­nin az ol­du­ğu­nun al­tı­nı çizen Ağır­baş, “Mar­ma­ra De­ni­zi’ndeki salya prob­le­mi her geçen gün art­mak­ta. Mar­ma­ra’ya göre Ka­ra­de­niz’i de­ğer­len­dir­di­ği­miz zaman, Ka­ra­de­niz ya­pı­sı iti­ba­riy­le dün­ya­nın en büyük anok­sik hav­za­la­rın­dan bi­ri­si. Ancak dal­ga­ya açık ol­ma­sı ve böl­ge­de özel­lik­le Rize ve Art­vin ta­ra­fın­da yoğun sa­na­yi atı­ğı­nın ol­ma­ma­sı böyle bir riski şu an için ta­şı­ma­mak­ta. Fakat önü­müz­de­ki yıl­lar­da iklim de­ği­şik­li­ği­ni çok daha his­se­de­ce­ği­miz aşi­kâr. Do­la­yı­sıy­la bizim bu nok­ta­da hep bir­lik­le yerel yö­ne­tim­le, üni­ver­si­te­miz­le, STK’ler ile bu an­lam­da çözüm üret­mek ama­cıy­la bütün pay­daş­la­rıy­la bir araya gel­me­miz ge­re­ki­yor. Üni­ver­si­te­ler bil­di­ği­niz üzere bu­lun­duk­la­rı böl­ge­ye hiz­met ola­rak ön plana çık­mak­ta. Yap­tı­ğı­mız ça­lış­ma­lar­la da bunu ön plana çı­kar­ma­ya ça­lı­şı­yo­ruz.” şek­lin­de ko­nuş­tu.

Ha­ber-Fo­to: Mus­ta­fa SAKLI