Karadeniz’de her yıl 1 milyon ton hamsi yok oluyor

Ordu Üni­ver­si­te­si Fatsa Deniz Bi­lim­le­ri Fa­kül­te­si Ba­lık­çı­lık Tek­no­lo­ji­si Mü­hen­dis­li­ği Bö­lü­mü Ba­lık­çı­lık Yö­ne­ti­mi Ana­bi­lim Dalı Baş­ka­nı Prof. Dr. Meh­met Aydın, Tür­ki­ye’de av­cı­lı­ğın yan­lış ya­pıl­dı­ğı­nı be­lir­te­rek, küçük boy ya­ka­la­nan ham­si­le­rin her yıl yak­la­şık bir mil­yon ton ham­si­nin yok ol­ma­sı­na neden ol­du­ğu­nu söy­le­di.

Ordu Üni­ver­si­te­si Fatsa Deniz Bi­lim­le­ri Fa­kül­te­si Ba­lık­çı­lık Tek­no­lo­ji­si Mü­hen­dis­li­ği Bö­lü­mü Ba­lık­çı­lık Yö­ne­ti­mi Ana­bi­lim Dalı Baş­ka­nı Prof. Dr. Meh­met Aydın, Tür­ki­ye’de av­cı­lı­ğın yan­lış ya­pıl­dı­ğı­nı be­lir­te­rek, küçük boy ya­ka­la­nan ham­si­le­rin her yıl yak­la­şık bir mil­yon ton ham­si­nin yok ol­ma­sı­na neden ol­du­ğu­nu söy­le­di. Prof. Dr. Meh­met Aydın, bu sezon hamsi ve­rim­li­li­ği­nin düşük ol­du­ğu­nu be­lir­te­rek, hamsi fi­yat­la­rı­nın yük­sek sey­ret­ti­ği­ni söy­le­di. Sezon ba­şın­da, pa­la­mut ve ham­si­nin güzel gö­rün­dü­ğü­nü ancak sezon iler­le­dik­çe du­ru­mun kö­tü­leş­ti­ği­ne dik­kat çeken Prof. Dr. Aydın, “Ham­si­de ciddi sı­kın­tı ya­şa­dık, stok­la­rı­mız­da­ki ham­si­nin boy bü­yük­lü­ğü­nün küçük ol­ma­sın­dan do­la­yı ba­kan­lı­ğı­mı­zın al­dı­ğı ek ted­bir­le hamsi avı 10’ar gün­lük sü­re­ler­le top­lam­da bir ay ya­sak­lan­dı. Bu yasak so­ru­nu çöz­me­se de ham­si­le­rin bü­yü­me­sin de ve stok­la­rın to­par­lan­ma­sı­na fayda sağ­la­dı” dedi. “Balık yağı için av­la­nan ham­si­ler, hamsi po­pü­las­yo­nu­nu azal­tı­yor” “Hamsi po­pü­las­yo­nun­da­ki azal­ma­nın en büyük ne­de­ni, bizim Gür­cis­tan ve Ab­haz­ya’daki ba­lık­çı tek­ne­le­ri­nin, balık yağı ve balık unu fab­ri­ka­la­rı için çok küçük ham­si­le­ri av­la­ma­sı­dır” diyen Prof. Dr. Meh­met Aydın şöyle devam etti: “Orda av­la­nan ham­si­ler kib­rit çöpü bü­yük­lü­ğün­de olu­yor, bu da ge­lecek yılın ham­si­si­nin Gür­cis­tan’da kat­le­dil­di­ği an­la­mı­na gel­mek­te­dir. Şu anda kib­rit çöpü bü­yük­lü­ğün­de­ki hamsi bir yıl sonra bize gel­di­ğin­de on kat bü­yü­müş ola­cak ve bir ka­rış­tan büyük hale ge­le­cek­tir. Biz yak­la­şık beş yıl­dır Gür­cis­tan da bu av­cı­lı­ğı ya­pı­yo­ruz” ifa­de­le­ri­ne yer verdi. “Yıl­lık 1 mil­yon ton hamsi kat­le­di­li­yor” Ordu Üni­ver­si­te­si Fatsa Deniz Bi­lim­le­ri Fa­kül­te­si Ba­lık­çı­lık Tek­no­lo­ji­si Mü­hen­dis­li­ği Bö­lü­mü Ba­lık­çı­lık Yö­ne­ti­mi Ana­bi­lim Dalı Baş­ka­nı Prof. Dr. Meh­met Aydın, küçük boyda av­la­nı­lan ham­si­le­rin, ge­lecek se­zon­da yak­la­şık 1 mil­yon ton hamsi avını en­gel­le­di­ği­ni ifade ede­rek, “Bu­ra­da yak­la­şık 100 bin ton hamsi av­la­nı­yor bu ham­si­ler on kat bü­yü­se bir mil­yon ton hamsi yapar biz zaten se­zon­da en fazla 400 bin ton hamsi ancak ya­ka­lı­yo­ruz. Do­la­yı­sıy­la de­niz­le­ri­miz­de­ki bir mil­yon ton ham­si­yi kat­le­di­yo­ruz. Bu du­ru­ma göre muh­te­me­len se­ne­ye de hamsi ol­ma­ya­cak. Tabii ki bu eko­sis­tem­de bir zin­cir, ham­si­nin ol­ma­ma­sın­dan sa­de­ce in­san­la­rın değil diğer ba­lık­lar da et­ki­len­mek­te­dir. Ka­ra­de­niz’de hamsi ne­re­dey­se tüm ba­lık­la­rın yemi ko­nu­mun­da­dır, siz sis­tem­den yemi çek­ti­ği­niz­de diğer ba­lık­la­rın bü­yü­me­si­ne de imkan ver­mi­yor­su­nuz. Sis­tem­de­ki besin zin­ci­rin­de en alt se­vi­ye­de­ki balık ham­si­dir. Bu de­mek­tir ki, hamsi ol­maz­sa pa­la­mut, lüfer, kal­kan, is­tav­rit de ol­ma­ya­cak­tır. Bu bir zin­cir­dir tüm ba­lık­la­rın be­si­ni olan ham­si­yi kat­le­dip yok eder­se­niz, o zaman büyük ba­lık­lar­da­ki azal­ma­da ka­çı­nıl­maz olur” şek­lin­de ko­nuş­tu. “Çaça ba­lı­ğı av­lan­ma­ya devam edi­lir­se, Ka­ra­de­niz’deki ba­lık­lar bes­le­ne­mez” Ka­ra­de­niz’de, hamsi ha­ri­ci çaça ba­lı­ğı av­cı­lı­ğı­nın da ya­pıl­dı­ğı­nı ve bu ba­lık­la­rın, büyük ba­lık­la­rın yemi ol­du­ğu­nu ak­ta­ran Prof. Dr. Aydın, “Bu çaça ba­lı­ğı da hamsi gibi balık unu ve balık yağı fab­ri­ka­la­rı için av­la­nı­yor.
Çaça ba­lı­ğı da Ka­ra­de­niz’in ye­mi­dir bunu alır­sa­nız sis­tem çöker ve hiç­bir balık bü­yü­ye­mez. Ka­ra­de­niz’e ba­lık­lar bes­len­mek için gelir ama siz ba­lık­la­rın be­si­ni olan ça­ça­yı ve ham­si­yi av­la­yıp kat­le­der­se­niz bu ba­lık­lar da gel­mez. Balık unu ve yağı fab­ri­ka­la­rı ucuz ham­mad­de sağ­la­mak ama­cıy­la bu ba­lık­la­rı kul­lan­mak­ta­dır­lar. Kül­tür ba­lık­çı­lı­ğı­mız da önem­li bir sek­tör­dür. Ama biz ham­si­yi hamsi ola­rak tü­ket­me­li­yiz. Balık ye­mi­nin ham mad­de­si ola­rak başka al­ter­na­tif kay­nak­lar oluş­tu­rul­ma­lı­dır” ifa­de­le­ri­ni kul­lan­dı. “Stok­la­rı­mız gün geç­tik­çe aza­lı­yor” Prof. Dr. Meh­met Aydın, Ka­ra­de­niz’de balık stok­la­rı­nın gün geç­tik­çe teh­li­ke­li oran­da azal­dı­ğı­nı ifade ede­rek, şun­la­rı söy­le­di: “Stok­la­rı­mı­zın azal­ma­sı­nın se­be­bi tabii ki sa­de­ce av­cı­lık değil. Aynı za­man­da Ka­ra­de­niz çok ciddi oran­da kir­le­til­mek­te­dir. Artık Ka­ra­de­niz’i bir çöp de­po­la­ma alanı ola­rak kul­lan­mak­tan vaz­geç­me­li­yiz. Ay­rı­ca hamsi dahil tüm balık tür­le­ri­mi­ze en az bir kez üreme şansı ver­me­li­yiz. Aksi tak­dir­de stok­la­rı­mız gün geç­tik­çe aza­la­cak­tır. Bu durum devam et­ti­ği sü­re­ce yine hamsi yi­ye­me­ye­ce­ğiz, sa­de­ce hamsi değil tüm ba­lık­lar­da sı­kın­tı­lar ya­şa­na­cak­tır. Bunun çö­zü­mü ola­rak en başta küçük boy­lar­da hamsi av­lan­ma­ma­lı­dır. Tez­gâh­la­ra gelen hamsi de bir boy ya­sa­ğı­mız var ancak fab­ri­ka­la­ra giden dökme ham­si­de boy ya­sa­ğı yok ma­ale­sef, mu­hak­kak on­la­ra da boy ya­sa­ğı ge­ti­ril­me­li­dir. En önem­li­si de artık Gür­cis­tan ve Ab­haz­ya’da küçük boy­lar­da hamsi avı ya­pıl­ma­ma­lı­dır. Bu av devam et­ti­ği sü­re­ce asla Ka­ra­de­niz de tam ve­rim­li bir ba­lık­çı­lık ya­pı­la­maz.”


Haber Merkezi